Postmodernizm w „Matrixie” Wachowskich
Streszczenie w języku polskim
W artykule zaproponowano postmodernistyczne odczytanie filmu Wachowskich Matrix (1999) w oparciu o geofilozofię Gilles’a Deleuze’a i Félixa Guattariego. Opowiada on o inicjacyjnej podróży Thomasa/Néo, zanurzonego w rozdrobnionym wszechświecie, w którym granice między rzeczywistością a fikcją zacierają się, kwestionując tradycyjne punkty orientacyjne. Filmowy wszechświat staje się wówczas miejscem wyzwolenia dla głównego bohatera. Autorka artykułu bada sposób, w jaki film fabularny inscenizuje egzystencjalne poszukiwanie siebie, w którym tożsamość jest nieustannie (de)konstruowana w sercu podzielonego świata.
Słowa kluczowe
Pełny tekst:
PDF (Français (France))Bibliografia
Attic, G. (2019). Neo et Smith dans Matrix, https://www.gabrielattic.com/wp-content/uploads/sites/2/2019/09/matrixneosmith.pdf (consulté le 14/04/2025).
Baudrillard, J. (1970). La société de consommation, ses mythes, ses structures. Paris : Denoël.
Baudrillard, J. (1981). Simulacres et Simulation. Paris : Galilée.
Baudrillard, J. (2003). La Matrice décodée, https://www.nouvelobs.com/culture/20030619.OBS1281/la-matrice-decodee.html (consulté le 26/03/2026).
Bluher, D. (1999). Un film postmoderne et rhizomatique, https://www.erudit.org/fr/revues/pr/1999-v27-n1-pr2779/030541ar.pdf (consulté le 26/03/2025).
Coward, L. (2022). The History of Alice: Lewis Carroll’s Icon through the Looking-Glass. Barnsley: Pen & Sword History.
Deleuze, G. (1990). Pourparler. Paris : Les Éditions de Minuit.
Deleuze, G., Guattari, F. (1980). Mille plateaux. Capitalisme et schizophrénie 2. Paris : Les Éditions de Minuit.
Deruisseau, B. (2021). Comment « Matrix » a fait basculer le cinéma dans le XXIe siècle ?, https://www.lesinrocks.com/cinema/comment-matrix-a-fait-basculer-le-cinema-dans-le-xxie-siecle-430928-17-12-2021 (consulté le 9/04/2025).
Keucheyan, R. (2006). Les communautés de fans de Matrix sur Internet : une étude de sociologie de la connaissance, https://www.cairn.info/revue-l-annee-sociologique-2006-1-page-41.htm (consulté le 9/04/2025).
Latouche, S. (2014). Le consumérisme comme simulacre du don. Relire Baudrillard après quarante-quatre ans, https://shs.cairn.info/revue-du-mauss-2014-2-page-87?lang=fr#pa3 (consulté le 26/03/2025).
Les Wachowski (1999). The Matrix. Village Roadshow Pictures, Groucho II Film Partnership, Silver Pictures et Warner Bros.
Pajot, G. (2017). Ce que la science-fiction doit à Ghost in the Shell, https://usbeketrica.com/fr/article/ce-que-la-science-fiction-doit-a-ghost-in-the-shell (consulté le 6/04/2025).
Ramphul, K. (2019). Ce que dit Matrix de l’humain et de nos sociétés actuelles, https://www.madmoizelle.com/matrix-analyse-sociale-994611 (consulté le 3/03/2025).
Vanityfair (2019). Ciné : Les messages cachés de la saga « Matrix », https://www.vanityfair.fr/culture/ecrans/story/cine-les-messages-caches-de-la-saga-matrix-/10623 (consulté le 9/04/2025).
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/en.2026.11.351-363
Data publikacji: 2026-10-22 09:21:49
Data złożenia artykułu: 2025-08-18 11:10:41
Statystyki
Wskaźniki
Odwołania zewnętrzne
- Brak odwołań zewnętrznych
Prawa autorskie (c) 2026 Annales Universitatis Mariae Curie-Sklodowska, sectio N – Educatio Nova

Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.