Internacjonalizacja szkolnictwa wyższego na Ukrainie w obliczu masowej migracji (2022–2026)
Streszczenie w języku polskim
W niniejszym artykule przeprowadzono pogłębioną analizę transformacji strategii internacjo nalizacji szkolnictwa wyższego Ukrainy w obliczu masowej migracji przymusowej w latach 2022 2026. Podjęto próbę zbadania ewolucji od tradycyjnych modeli rynkowych ku koncepcji interna cjonalizacji wymuszonej, w której rolę nadrzędną przypisano determinantom humanitarnym oraz paradygmatowi bezpieczeństwa. Z uwzględnieniem podejścia systemowego uzasadniono funkcję cyfryzacji jako ontologicznego fundamentu działalności uniwersytetu bez granic, warunkującego stabilność instytucjonalną oraz zachowanie podmiotowości edukacji narodowej w sytuacji transgra nicznego rozproszenia kapitału ludzkiego. Szczególną uwagę skoncentrowano na fenomenie dyplo macji edukacyjnej oraz implementacji polityki inteligentnego protekcjonizmu, ukierunkowanej na ochronę suwerenności intelektualnej i przeciwdziałanie nieodwracalnej utracie potencjału nauko wego. W opracowaniu poddano ewaluacji doświadczenia wynikające z realizacji innowacyjnego projektu DigiUni oraz platformy DigiPlatform, traktowanych jako instrumenty kreowania spójnej przestrzeni cyfrowej na rzecz praktyk inkluzywnych oraz zdalnej akredytacji programów kształ cenia. Zidentyfikowano ryzyka związane ze zjawiskiem podwójnego kształcenia, dekwalifikacją zawodową oraz traumatyzacją psychologiczną studentów i kadry naukowej, podlegających wpły wom niekorzystnych czynników intersekcjonalnych. Skonceptualizowano pojęcie transnarodowej tożsamości edukacyjnej oraz zdefiniowano przypadek ukraiński jako unikalny precedens korelacji cyfrowej zwinności z instrumentami miękkiej siły. Wykazano, iż strategiczne powiązanie integracji z Europejskim Obszarem Szkolnictwa Wyższego z mechanizmami parytetowej wymiany intelektu alnej umożliwia redefinicję migracji przymusowej jako zasobu służącego powojennej rekonstrukcji i modernizacji państwowego systemu edukacji.
Słowa kluczowe
Pełny tekst:
PDF (English)Bibliografia
Arar, K., Kondakci, Y., Streitwieser, B., Saiti, A. (2021). Higher Education in the Era of Migration, Displacement and Internationalization (1st ed.). Routledge. DOI: 10.4324/9780429345180.
Bil, M., Makhoniuk, O., Popadynets, N. (2022). Concept of Regulating Youth Migration Mobility of Ukraine in War Conditions. Journal of Vasyl Stefanyk Precarpathian National University, 9(3), 44–54. DOI: 10.15330/jpnu.9.3.44-54 .
de Rassenfosse, G., Murovana, T., Uhlbach, W.H. (2023). The Effects of War on Ukrainian Research. Humanities and Social Sciences Communications, 10(1), 1–11. DOI: 10.1057/s41599-023-02100-3 .
de Wit, H., Altbach, P.G. (2021). Internationalization in Higher Education: Global Trends and Recommendations for Its Future. Policy Reviews in Higher Education, 5(1), 28–46. DOI: 10.1080/23322969.2020.1820898 .
Denisova-Schmidt, E., Marmilova, O. (2026). Displacement and Higher Education: A Review of the Research on Ukraine. Social Sciences, 15(1), Article 29. DOI: 10.3390/socsci15010029.
Ergin, H., de Wit, H., Leask, B. (2019). Forced Internationalization of Higher Education: An Emerging Phenomenon. International Higher Education, 97, 9–10. DOI: 10.6017/ihe.2019.97.10939.
Horokhova, T., Oleinikova, O., Matveieva, O., Navumau, V. (2025). “War Took My Home, But Not My Future”: Adaptation of War-Affected Ukrainian Students in Australia and Germany. Innovation: The European Journal of Social Science Research, 38(1), 50–69. DOI: 10.1080/13511610.2025.2469667 .
Knight, J. (2022). Knowledge Diplomacy in International Relations and Higher Education . Cham: Springer. DOI: https://doi.org/10.1007/978-3-031-14977-1.
Kurbet, O., Nebrat, V., Gorin, N., Bodnarchuk, T. (2025). International Educational and R&D Integration: Trends and Challenges for Ukraine. Science and Innovation, 21(5), 3–17. DOI: 10.15407/scine21.05.003 .
Luczaj, K., Mucha, J. (2017). Developing the Academic Careers of Foreign Scholars in Poland: The Case of Krakow. Central and Eastern European Migration Review, 6(2). DOI: 10.17467/CEEMR.2017.13
Mansilla Sepúlveda, J., Vysotskyi, O.Y. (2025). University Education in Ukraine Amid Full-Scale Russian Aggression: The Case of Oles Honchar Dnipro National University. Revista Historia De La Educación Latinoamericana, 27(45). DOI: 10.19053/uptc.01227238.19241.
Mietule, I., Hushko, S., Maksymova, I., Purii, H., Kulishov, V. (2024). Study of the Modern Paradigm of Educational Diplomacy: The Case of Ukraine. Society. Integration. Education. Proceedings of the International Scientific Conference, 1, 745–753. DOI:10.17770/sie2024vol1.7833.
Nechitailo, I., Kolisnyk, L. (2024). Ukrainian Higher Education in the Context of a Full-Scale Russian Military Invasion: Unusual Conditions, Usual Problems. Higher Education of Ukraine in the Context of Integration to European Educational Space, 94(II), 35–47. DOI: 10.38014/osvita.2024.94.03.
New York University. (2025, July 29). War’s Educational Toll: NYU Tandon Research Reveals 78,000 Ukrainian Students Directly Impacted by Russian War . Retrieved from: https://www.nyu.edu/about/news-publications/news/2025/july/war-s-educational-toll--nyu-tandonresearch-reveals-78-000-ukrai.html (access: 12.03.2026).
Streitwieser, B., Summers, K., Crist, J. (Eds.). (2023). Accessing Quality Education: Local and Global Perspectives From Refugees . Maryland: Lexington Books.
Zakharchenko, T., Bell, A., Drushchak, N., Konopatska, O., Khan, F.A., Stoyanovich, J. (2025). Estimating the Impact of the Russian Invasion on the Displacement of Graduating High School Students in Ukraine. Humanities & Social Sciences Communications, 12, 836. DOI: 10.1057/s41599-025-04675-5.
Zayachuk, Y. (2025). International Student Mobility as an Internationalization Strategy and Challenge for Higher Education of Ukraine. Social Sciences & Humanities Open, 11, Article 101507. DOI: 10.1016/j.ssaho.2025.101507
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/j.2026.39.2.185-195
Data publikacji: 2026-08-07 08:48:05
Data złożenia artykułu: 2026-04-18 10:45:08
Statystyki
Wskaźniki
Odwołania zewnętrzne
- Brak odwołań zewnętrznych
Prawa autorskie (c) 2026 Marija Czepil

Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.