Poczucie stresu oficerów Wojska Polskiego a ich zadowolenie z sytuacji zawodowej
Streszczenie w języku polskim
ABSTRAKT
Współczesna sytuacja bezpieczeństwa międzynarodowego, związana m.in. z wojną w Ukrainie, kryzysem migracyjnym oraz koniecznością modernizacji Sił Zbrojnych RP, zwiększa zakres obciążeń zawodowych żołnierzy. Szczególną grupą narażoną na stres są oficerowie Wojska Polskiego, którzy ponoszą odpowiedzialność za realizację zadań, podwładnych oraz powierzony sprzęt i mienie. Celem badań było określenie, w jakim stopniu zadowolenie z sytuacji zawodowej badanych oficerów Woj ska Polskiego wiąże się z poziomem odczuwanego przez nich stresu zawodowego. Badania osadzo no w paradygmacie ilościowym. Zastosowano metodę sondażu diagnostycznego z wykorzystaniem Kwestionariusza Poczucia Stresu Plopy i Makarowskiego oraz autorskiego kwestionariusza ankiety dotyczącego zadowolenia z wybranych aspektów służby wojskowej. Badaniami objęto 145 oficerów zawodowych uczestniczących w formach doskonalenia zawodowego w Akademii Sztuki Wojennej. Większość badanych charakteryzowała się niskim poziomem ogólnego poczucia stresu. Najwyż sze wartości uzyskano w zakresie napięcia emocjonalnego, niższe w obszarze stresu zewnętrznego i intrapsychicznego. Stwierdzono istotne ujemne korelacje między zadowoleniem z pracy a poziomem stresu. Szczególne znaczenie miały relacje z przełożonymi, styl dowodzenia, organizacja pracy oraz relacje w zespole. Zadowolenie z sytuacji zawodowej może pełnić funkcję czynnika ograniczającego poczucie stresu oficerów. Ważniejsze od aspektów materialnych okazały się czynniki organizacyjne i społeczne, zwłaszcza jakość dowodzenia oraz relacje służbowe.
Słowa kluczowe
Pełny tekst:
PDFBibliografia
Bartkowiak, G. (2009). Człowiek w pracy. Od stresu do sukcesu w organizacji. Warszawa: Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne.
Bartkowiak, G., Męczkowska-Christiansen, A., Suchocka, A., Królikowska, I., Breska, R., Błażek, W. (2024). Żołnierze zawodowi i inne grupy pracowników wobec stresu. Strategie radzenia sobie ze stresem. Gdynia: Akademia Marynarki Wojennej.
Bera, S. (2020). Uwarunkowania wypalenia zawodowego pilotów wojskowych służących w wojskowych misjach zagranicznych [niepublikowana rozprawa doktorska]. Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej.
Bera, R. (2021). Stres w pracy policjantów a ich style radzenia sobie w sytuacjach trudnych. Resocjalizacja Polska, 21, 207–226.
Clayton, M. (2012). Zarządzanie stresem. Czyli jak sobie radzić w trudnych sytuacjach. Warszawa: Wydawnictwo Samo Sedno.
Gros, U. (2003). Zachowania organizacyjne w teorii i praktyce zarządzania. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
Ogińska-Bulik, N. (2009). Czy doświadczanie stresu może służyć zdrowiu? Polskie Forum Psychologiczne, 14(1), 33–45.
Ostrowska, M., Michcik, A. (2014). Stres w pracy – objawy, konsekwencje, przeciwdziałanie. Bezpieczeństwo Pracy, 5, 12–13.
Piotrowski, A. (2011). Zmienne psychospołeczne charakteryzujące funkcjonariuszy Służby Więziennej rozważających rezygnację z pracy. W: J. Maciejewski, M. Liberadzki (red.), Rekrutacja do grup dyspozycyjnych – socjologiczna analiza problemu (s. 267–277). Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
Piotrowski, A. (2014). Stres w warunkach zawodowej służby wojskowej. Przegląd Naukowo-Metodyczny. Edukacja dla Bezpieczeństwa, 1, 327–336.
Plopa, M. (2005). Stres w izolacji morskiej. Psychospołeczne warunki. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
Plopa, M., Makarowski, R. (2010). Kwestionariusz Poczucia Stresu. Podręcznik. Warszawa: Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Warszawie.
Regulamin Ogólny Żołnierza Wojska Polskiego (2023). Warszawa: Ministerstwo Obrony Narodowej.
Rychcińska, K., Jeżewski, P., Rychciński, J. (2013). Porównanie stresu żołnierzy zawodowych wykonujących zadania w kraju i poza jego granicami. Zeszyty Naukowe WSOWL, 3(169), 30–31.
Selye, H. (1977). Stres okiełznany. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy.
Terelak, J.F. (2008). Człowiek i stres. Koncepcje. Źródła. Reakcje. Radzenie sobie. Modyfikatory. Bydgoszcz–Warszawa: Oficyna Wydawnicza Branta.
Tomaszewska, I. (2003). Psychospołeczne uwarunkowania radzenia sobie ze stresem u wojskowej kadry zawodowej . Lublin: KUL.
DOI: http://dx.doi.org/10.17951/j.2026.39.2.237-257
Data publikacji: 2026-08-07 08:48:09
Data złożenia artykułu: 2026-05-31 16:44:36
Statystyki
Wskaźniki
Odwołania zewnętrzne
- Brak odwołań zewnętrznych
Prawa autorskie (c) 2026 Tomasz Lada

Powyższa praca jest udostępniana na lcencji Creative Commons Attribution 4.0 International License.